In de nectargraslanden in Roeselare vliegen maar liefst 47 verschillende soorten wilde bijen, waaronder enkele zeldzame soorten. Dat blijkt uit een kleinschalig onderzoek in het kader van het West-Vlaams Kruisbestuiversplan – een samenwerking tussen Stad Roeselare, Regionaal Landschap West-Vlaamse Hart, Hogeschool VIVES en Provincie West-Vlaanderen.
Duurzaam beheer voor meer natuurwaarde
De nectargraslanden zijn publieke groenzones die ingezaaid zijn met een mengsel van inheemse kruiden én op maat van bestuivers worden onderhouden. De bloemenrijkdom vormt een belangrijke bron van voedsel en nest- en schuilgelegenheid voor allerhande bestuivers.
Sinds 2023 is Stad Roeselare gestart met het duurzame project ‘Nectargraslanden’. De nieuwe aanpak combineert beheerdoelstellingen, biodiversiteitsdoelstellingen en esthetische doelstellingen. Zo worden de te beheren zones duidelijk afgebakend, krijgen fauna en flora meer kansen en streeft de Stad naar een natuurlijke schoonheid op openbaar domein.
Roeselare tekende ook in op het West-Vlaams Kruisbestuiversplan, om het project ‘Nectargraslanden’ nog beter te ondersteunen. Dankzij de samenwerking met het Regionaal Landschap gebeurt dit op een deskundige en professionele manier.
Naast het inzaaien van specifieke zones laat de Stad ook grasvelden spontaan ontwikkelen en bloemrijker worden via een aangepast maaibeheer op maat van de plek. Zo ontstaat een gevarieerd en veerkrachtig netwerk van groene plekken, vol leven en kleur.
Onderzoek bevestigt succes van nectargraslanden
Het afstudeerwerk, uitgevoerd door bachelorstudent Brecht Wittebolle van Hogeschool VIVES onder begeleiding van een biodiversiteitsmedewerker van het Regionaal Landschap, toont aan dat nectargraslanden dagelijks honderden bijen aantrekken. Hommels en honingbijen spannen de kroon, gevolgd door solitaire bijen zoals de Grasbij, de Breedbandgroefbij en de Grote bladsnijder.
Opvallend is de aanwezigheid van de Buiksnorgroefbij, de vierde waarneming ooit in België, en de Breedbanddwergzandbij, een typisch West-Vlaamse bijensoort. Ook andere bestuivers, waaronder zweefvliegen en vlinders, bezoeken de bloemen in de nectargraslanden. De resultaten tonen aan dat zelfs kleinschalige, stedelijke groenzones een cruciale rol kunnen spelen in het behoud van biodiversiteit.
Bloei van april tot oktober
De nectargraslanden in Roeselare kregen sinds dit jaar een aangepast maairegime. Voorheen werd alles op één tijdstip in het voorjaar gemaaid en waren veel bijen en vlinders plotsklaps hun vertrouwde voedselbron kwijt. Vandaag bloeien er van april tot oktober voortdurend bloemen. Ook in de winter blijft een deel van het groen onaangeroerd.
Voor heel wat bestuivers en andere insecten betekent dit aangepast maairegime een verschil tussen leven en dood. Dat zoveel bijen zich aangetrokken voelen tot deze betrouwbare nectargraslanden, toont hoe belangrijk bewust maaien is voor bloemrijk openbaar groen.
Onderwijs en onderzoek hand in hand
Voor Hogeschool VIVES illustreert dit afstudeerwerk de sterke verbondenheid tussen de opleidingen Groenmanagement en Dierenzorg: ecologisch groenbeheer vereist immers inzicht in fauna en monitoring van soorten. Beheerders evalueren best steeds of hun ingrepen daadwerkelijk bijdragen aan biodiversiteit.
Elke vierkante meter telt
Met het West-Vlaams Kruisbestuiversplan zetten het Regionaal Landschap en de Provincie West-Vlaanderen voluit in op het versterken van zulke waardevolle leefgebieden voor planten en dieren.
De resultaten uit Roeselare tonen aan dat gericht groenbeheer loont en inspireren andere gemeenten om ook in te zetten op biodiversiteit in plaats van louter esthetisch groen. Elke vierkante meter bloemrijk grasland telt, zeker in een verstedelijkte omgeving.
Bachelorstudent Brecht Wittebolle van Hogeschool VIVES wijdde zijn afstudeerwerk aan de nectargraslanden in Roeselare.